Καιρός: Το super Ελ Νίνιο βρίσκεται εκτός κάθε ελέγχου – Οι 3 χώρες που θα «χτυπηθούν» περισσότερο

November 10, 2026

Το φαινόμενο Ελ Νίνιο έχει προκαλέσει παγκόσμια ανησυχία, καθώς οι επιστήμονες προειδοποιούν για τις σοβαρές επιπτώσεις που θα έχει στο κλίμα και την ανθρώπινη υγεία. Ιδιαίτερα οι χώρες που αναμένεται να πληγούν περισσότερο από την ακραία ζέστη και τις καιρικές αναταραχές βρίσκονται στο επίκεντρο των προειδοποιήσεων, με τις συνέπειες να είναι δυσοίωνες


Καιρός: Το super Ελ Νίνιο βρίσκεται εκτός κάθε ελέγχου – Οι 3 χώρες που θα «χτυπηθούν» περισσότερο


Διαφ.

Σούπερ Ελ Νίνιο: Τρόμος για την ακραία ζέστη σε όλο τον πλανήτη – Οι 3 χώρες που κινδυνεύουν περισσότερο και οι 370.000 θάνατοι

Έντονη ανησυχία προκαλεί στους επιστήμονες η εξέλιξη του ισχυρού φαινομένου Ελ Νίνιο, το οποίο αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά τις καιρικές συνθήκες σε ολόκληρο τον πλανήτη τους επόμενους μήνες. Οι προειδοποιήσεις αφορούν την αύξηση της θερμοκρασίας, την εμφάνιση ακραίων καιρικών φαινομένων και τις σοβαρές επιπτώσεις που μπορεί να υπάρξουν στην ανθρώπινη υγεία.

Ιδιαίτερα ανησυχητικά είναι τα στοιχεία ενός νέου επιστημονικού εργαλείου, το οποίο εκτιμά ότι περίπου 370.000 επιπλέον άνθρωποι ενδέχεται να χάσουν τη ζωή τους εξαιτίας της ακραίας ζέστης έως τον Μάρτιο του 2027.

Διαφ.

Σύμφωνα με τις συγκεκριμένες προβλέψεις, τρεις χώρες αναμένεται να αντιμετωπίσουν τις μεγαλύτερες συνέπειες: η Νιγηρία, η Ινδία και η Βραζιλία. Στις συγκεκριμένες περιοχές εκτιμάται ότι θα συγκεντρωθεί περισσότερο από το ένα τρίτο των προβλεπόμενων θανάτων που σχετίζονται με τις υψηλές θερμοκρασίες.

Διαφ.

Το Ελ Νίνιο ενισχύεται και οι επιστήμονες προειδοποιούν

Το φαινόμενο έχει ήδη προκαλέσει κινητοποίηση της επιστημονικής κοινότητας, καθώς οι θερμοκρασίες των ωκεανών και της ατμόσφαιρας βρίσκονται σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό (WMO), το Ελ Νίνιο έχει εγκατασταθεί στον τροπικό Ειρηνικό και αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω, με επιπτώσεις που θα μπορούσαν να διατηρηθούν μέχρι και το 2027.

Οι προβλέψεις του οργανισμού τον Σεπτέμβριο του 2026 έδιναν σχεδόν 100% πιθανότητα να συνεχιστεί το φαινόμενο έως τον Φεβρουάριο του 2027.

Το Ελ Νίνιο αποτελεί ένα φυσικό κλιματικό φαινόμενο που συνδέεται με την αύξηση της θερμοκρασίας των επιφανειακών υδάτων στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό. Η εξέλιξή του επηρεάζει την ατμοσφαιρική κυκλοφορία και μπορεί να μεταβάλει σημαντικά τα μοτίβα των βροχοπτώσεων και της θερμοκρασίας σε πολλές περιοχές του κόσμου.

Η ανησυχία είναι μεγαλύτερη επειδή το φαινόμενο εξελίσσεται σε έναν ήδη θερμότερο πλανήτη, εξαιτίας της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής.

Παγκόσμια θερμοκρασία σε επίπεδα ρεκόρ

Τα στοιχεία για το 2026 είναι ιδιαίτερα ανησυχητικά. Σύμφωνα με τα δεδομένα που παρουσιάζονται στην έκθεση του WMO, η μέση παγκόσμια θερμοκρασία από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο βρέθηκε περίπου 1,47 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα.

Η συγκεκριμένη επίδοση είναι συγκρίσιμη με εκείνη ολόκληρου του 2025, όταν η αύξηση είχε φτάσει τους 1,43 βαθμούς, αλλά και του 2023, με 1,46 βαθμούς. Το υψηλότερο επίπεδο εξακολουθεί να καταγράφεται το 2024, όταν η θερμοκρασία έφτασε τους 1,55 βαθμούς πάνω από τον προβιομηχανικό μέσο όρο.

Παράλληλα, οι ωκεανοί καταγράφουν εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες, ενώ η στάθμη της θάλασσας βρίσκεται επίσης σε επίπεδα ρεκόρ.

Μάλιστα, ο Ιούνιος, ο Ιούλιος και ο Αύγουστος του 2026 κατέγραψαν τις υψηλότερες τιμές στάθμης της θάλασσας από την έναρξη των δορυφορικών μετρήσεων το 1993.

Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η εξέλιξη του Ελ Νίνιο μπορεί να επηρεάσει ακόμη περισσότερο την κατανομή των βροχοπτώσεων και να ενισχύσει κινδύνους όπως οι πλημμύρες, οι ξηρασίες και οι παρατεταμένοι καύσωνες.

Νιγηρία, Ινδία και Βραζιλία οι τρεις χώρες που βρίσκονται στο επίκεντρο

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα δεδομένα του El Niño Heat Mortality Tracker, ενός εργαλείου που αναπτύχθηκε από το Climate Impact Lab και επιχειρεί να εκτιμήσει τις ανθρώπινες απώλειες που συνδέονται με την ακραία ζέστη.

Σύμφωνα με τις προβλέψεις του, περίπου 370.000 επιπλέον θάνατοι ενδέχεται να καταγραφούν σε παγκόσμιο επίπεδο μέχρι τον Μάρτιο του 2027.

Οι τρεις χώρες που εμφανίζονται να αντιμετωπίζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο είναι:

  • Νιγηρία: Η ακραία ζέστη αναμένεται να επιβαρύνει σημαντικά τον πληθυσμό, δημιουργώντας αυξημένους κινδύνους για την υγεία.
  • Ινδία: Οι ήδη υψηλές θερμοκρασίες και η μεγάλη έκθεση του πληθυσμού στους καύσωνες δημιουργούν ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες.
  • Βραζιλία: Η χώρα περιλαμβάνεται επίσης στις περιοχές όπου αναμένονται σημαντικές ανθρώπινες απώλειες λόγω της θερμικής επιβάρυνσης.

Σύμφωνα με τον συγκεκριμένο υπολογισμό, οι τρεις χώρες αναμένεται να συγκεντρώσουν πάνω από το ένα τρίτο των εκτιμώμενων επιπλέον θανάτων.

Οι αριθμοί αποτελούν προβλέψεις επιστημονικού μοντέλου και όχι βεβαιότητα για τον αριθμό των ανθρώπων που θα χάσουν τη ζωή τους.

Περισσότεροι από 30.000 επιπλέον θάνατοι στην Ευρώπη από τη ζέστη

Οι επιπτώσεις των ακραίων θερμοκρασιών έχουν ήδη γίνει αισθητές και στην Ευρώπη.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της σχετικής έκθεσης, οι καύσωνες, η ξηρασία και οι πυρκαγιές που έπληξαν την ευρωπαϊκή ήπειρο κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού συνδέθηκαν με περισσότερους από 30.000 επιπλέον θανάτους.

Αντίστοιχα ανησυχητική είναι η εικόνα στην Ινδία, όπου εκτιμάται ότι περίπου 146,5 εκατομμύρια άνθρωποι εκτέθηκαν σε ακραίες θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια του καύσωνα τον Απρίλιο του 2026.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο ίδιος επιστημονικός χάρτης αποδίδει περίπου 820 θανάτους στη ζέστη που συνδέεται με το Ελ Νίνιο κατά τη διάρκεια του φετινού καλοκαιριού.

Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται στις υψηλές θερμοκρασίες, καθώς η ξηρασία, οι πυρκαγιές και οι ισχυρές βροχοπτώσεις μπορούν να προκαλέσουν αλυσιδωτές συνέπειες στην οικονομία, τη γεωργία και την καθημερινότητα εκατομμυρίων ανθρώπων.

Η τραγωδία στο Νεπάλ και οι προειδοποιήσεις του ΟΗΕ

Χαρακτηριστικό παράδειγμα των κινδύνων που συνδέονται με τα ακραία καιρικά φαινόμενα αποτελεί το Νεπάλ, όπου αιφνίδιες πλημμύρες και κατολισθήσεις προκάλεσαν τον θάνατο περισσότερων από 1.300 ανθρώπων τον Αύγουστο του 2026, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται η σχετική έκθεση.

Οι καταστροφές ανέδειξαν την ευαλωτότητα των ορεινών περιοχών, όπου η άνοδος της θερμοκρασίας και η αποσταθεροποίηση των οικοσυστημάτων μπορούν να δημιουργήσουν ιδιαίτερα επικίνδυνες συνθήκες.

Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, προειδοποίησε ότι η σύγκρουση ενός ισχυρού Ελ Νίνιο με έναν ήδη υπερθερμασμένο πλανήτη αυξάνει το ανθρώπινο κόστος των κλιματικών καταστροφών.

Από την πλευρά της, η γενική γραμματέας του WMO, Σελέστ Σαούλο, χαρακτήρισε το φαινόμενο έναν σημαντικό παράγοντα ενίσχυσης των κινδύνων, επισημαίνοντας ότι οι καύσωνες, οι τροπικοί κυκλώνες και οι έντονες βροχοπτώσεις μπορούν να ενταθούν ταχύτερα από ό,τι υποδείκνυαν τα ιστορικά δεδομένα.

Τι είναι το Ελ Νίνιο και γιατί προκαλεί τόσο μεγάλη ανησυχία

Το Ελ Νίνιο είναι ένα φυσικό φαινόμενο που εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια και διαρκεί περίπου εννέα έως δώδεκα μήνες.

Προκαλείται από τη μεταβολή της θερμοκρασίας των υδάτων στον τροπικό Ειρηνικό Ωκεανό και επηρεάζει την κυκλοφορία της ατμόσφαιρας σε παγκόσμιο επίπεδο.

Ανάλογα με την περιοχή και την εποχή, μπορεί να συνδεθεί με:

  • Παρατεταμένους καύσωνες και υψηλές θερμοκρασίες.
  • Έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες.
  • Ξηρασίες και προβλήματα στην αγροτική παραγωγή.
  • Αυξημένο κίνδυνο δασικών πυρκαγιών.
  • Μεταβολές στην ένταση και την πορεία των τροπικών κυκλώνων.

Οι επιστήμονες διευκρινίζουν ότι το Ελ Νίνιο δεν προκαλείται από την κλιματική αλλαγή. Ωστόσο, η υπερθέρμανση του πλανήτη αυξάνει τη θερμοκρασιακή βάση πάνω στην οποία εκδηλώνεται το φυσικό φαινόμενο, ενισχύοντας ενδεχομένως τις επιπτώσεις της ακραίας ζέστης.

Το επόμενο διάστημα θεωρείται ιδιαίτερα κρίσιμο, καθώς οι αρμόδιες υπηρεσίες θα συνεχίσουν να παρακολουθούν την εξέλιξη του φαινομένου και να επικαιροποιούν τις προβλέψεις για τις περιοχές που ενδέχεται να αντιμετωπίσουν τους μεγαλύτερους κινδύνους.


Πηγή